9 marca w Narodowym Instytucie Onkologii w Gliwicach uruchomiono Gabinet Profilaktyki Raka Szyjki Macicy. W nowo otwartym punkcie wykonywane są testy HPV HR z genotypowaniem, które pozwalają wykryć wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV). To właśnie on jest główną przyczyną raka szyjki macicy, a także szeregu innych nowotworów, m.in. . pochwy, sromu, odbytu, prącia oraz części nowotworów głowy i szyi.
Gabinet mieści się na I piętrze budynku klinicznego (gabinet nr 1062) i jest czynny w poniedziałki oraz piątki w godzinach 13:00–17:00. Z badań mogą skorzystać kobiety w wieku 25–64 lat. Nie jest wymagane skierowanie — wystarczy wcześniejsza rejestracja telefoniczna pod numerem 690 259 069 oraz dokument tożsamości. Badania wykonują wykwalifikowane położne posiadające odpowiednie certyfikaty.
– Otwarcie gabinetu stanowi kolejny krok w kierunku wzmocnienia działań profilaktycznych oraz zwiększenia dostępności badań w kierunku HPV, które odgrywają kluczową rolę w zapobieganiu nowotworom szyjki macicy. Inicjatywa ta wpisuje się w ogólnopolskie działania na rzecz ochrony zdrowia kobiet – podkreśla dr hab. n. med. Iwona Gabriel, specjalista ginekologii i położnictwa oraz ginekologii onkologicznej, pomysłodawczyni uruchomienia gabinetu.
Data otwarcia gabinetu została powiązana z obchodami Dnia Kobiet w Instytucie, realizowanymi pod hasłem: „Świadoma. Zdrowa. Bezpieczna. Profilaktyka siłą kobiet”.
– W Narodowym Instytucie Onkologii w Gliwicach nie tylko diagnozujemy i leczymy, ale również zapobiegamy nowotworom. Badania profilaktyczne są jednym z filarów ochrony zdrowia, a w obliczu rosnącej liczby chorób przewlekłych stają się kluczowym i najbardziej efektywnym ekonomicznie elementem systemu. Dlatego rozszerzamy naszą działalność w tym zakresie – mówi dr hab. n. med. Sławomir Blamek, prof. NIO‑PIB, dyrektor Instytutu.
Jak dodaje, do tej pory Instytut wykonywał badania molekularne materiału dostarczanego przez ponad 40 współpracujących ośrodków. Uruchomienie gabinetu w Przychodni Przyklinicznej umożliwia teraz pobranie materiału również na miejscu, bezpośrednio w Gliwicach.
Dlaczego to badanie jest tak ważne?
Rak szyjki macicy jest jednym z najczęstszych nowotworów u kobiet. Rozwija się często bezobjawowo, a późne wykrycie znacząco obniża szanse na wyleczenie. Co roku w Polsce umiera na niego ponad 1800 kobiet, choć na wczesnym etapie choroba jest wyleczalna w ponad 99% przypadków.
W ramach programu badań przesiewowych NFZ obowiązuje nowy schemat diagnostyczny oparty na teście HPV HR z genotypowaniem. Badanie wykrywa DNA lub RNA wirusa o wysokim ryzyku onkogennym.
– HPV to nie jeden wirus, ale cała rodzina — aż 200 genotypów, z czego 14 odpowiada za rozwój nowotworów. Test HPV HR pozwala wykryć właśnie te najbardziej niebezpieczne typy – wyjaśnia dr hab. n. med. Iwona Gabriel.
W przypadku dodatniego wyniku testu wykonywana jest cytologia na podłożu płynnym (LBC). Wynik prawidłowy oznacza konieczność powtórzenia badania po 12 miesiącach. Wynik ujemny testu HPV HR pozwala na kolejne badanie dopiero za 5 lat.
Jeśli stwierdzone zostaną zmiany dysplastyczne, pacjentka kierowana jest na dalszą diagnostykę — kolposkopię lub kolposkopię z pobraniem wycinka. Badania te od lat wykonują specjaliści ginekologii onkologicznej w NIO Gliwice.
